جهش بی‌سابقه واردات نفت هند؛ روسیه جای خلیج فارس را در تأمین انرژی گرفت

واردات نفت خام هند در ماه ژوئن به رکورد تاریخی حدود ۵ میلیون بشکه در روز رسید؛ سطحی که بالاترین میزان ثبت‌شده برای این ماه محسوب می‌شود. در این میان، روسیه با صادرات ۲.۶ میلیون بشکه در روز، معادل ۵۴ درصد کل واردات نفت هند، به بزرگ‌ترین تأمین‌کننده این کشور تبدیل شد و جایگاه خود را به‌عنوان ستون اصلی امنیت انرژی دهلی‌نو تثبیت کرد.

این تغییر ساختار واردات پس از اختلال گسترده در عرضه نفت خلیج فارس و مشکلات ناشی از تنش در تنگه هرمز رخ داد. پیش از این بحران، کشورهای خاورمیانه بیش از نیمی از واردات نفت هند را تأمین می‌کردند، اما با کاهش شدید جریان نفت از این منطقه، پالایشگران هندی ناچار شدند منابع جایگزین را به‌سرعت فعال کنند. در همین حال، محدودیت ظرفیت ذخایر استراتژیک نفت هند نیز فشار بیشتری بر بازار داخلی وارد کرد.

در ماه‌های اخیر، ترکیب تأمین‌کنندگان نفت هند به‌طور قابل توجهی تغییر کرده است. عراق برای مدتی از سبد وارداتی هند حذف شد و کویت نیز به‌طور کامل از بازار این کشور خارج شد. عربستان سعودی از جایگاه دومین تأمین‌کننده بزرگ در ماه فوریه به حدود ۳۳۰ هزار بشکه در روز در ژوئن سقوط کرد، در حالی که امارات متحده عربی با صادرات حدود ۵۰۰ تا ۵۵۰ هزار بشکه در روز توانست به‌عنوان یکی از معدود تأمین‌کنندگان پایدار منطقه باقی بماند.

اگرچه بخشی از کاهش عرضه خلیج فارس ناشی از مشکلات لجستیکی بود، اما عوامل قیمتی نیز نقش مهمی ایفا کردند؛ به‌طوری که نفت‌های قراردادی عربستان در برخی موارد گران‌تر از سایر گزینه‌های موجود بودند. در نتیجه، هند به‌طور فزاینده‌ای به نفت روسیه و سایر منابع جایگزین وابسته شده است؛ روندی که نشان می‌دهد بحران تنگه هرمز ساختار سنتی تجارت نفت در آسیا را به‌طور اساسی دگرگون کرده است.