ایران در آستانه دور تازهای از مذاکرات هستهای با آمریکا قرار دارد و مقامات ایرانی تأکید میکنند که رسیدن به توافق کاملاً ممکن است؛ به شرط آنکه واشنگتن سه اصل کلیدی را بپذیرد: به رسمیت شناختن حق نمادین ایران برای غنیسازی، اجازه به تهران برای رقیقسازی ذخایر اورانیوم غنیشده، و عدم ورود به موضوع برنامه موشکی. این سه شرط از نگاه دیپلماتهای ایرانی پایههای هر توافق احتمالی است، اما هنوز مشخص نیست دولت ترامپ با این چارچوب همراه خواهد شد یا خیر.
در حالی که تهران بر این اصول پافشاری میکند، برخی مقامات آمریکایی موضع سختتری اتخاذ کردهاند. وزیر خارجه آمریکا، مارکو روبیو، هشدار داده که عدم مذاکره درباره موشکها «مشکل بزرگی» خواهد بود. با این حال، منابع ایرانی میگویند استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، در دو دور قبلی مذاکرات غیرمستقیم این اصول را پذیرفته بود. با وجود این، احتمال تغییر ناگهانی موضع ترامپ همچنان وجود دارد؛ تغییری که میتواند مسیر را به سمت یک درگیری گسترده در خاورمیانه سوق دهد.
طبق اطلاعات منتشرشده، آمریکا تنها یک خواسته مشخص را مطرح کرده است: محدود شدن غنیسازی ایران به سطح زیر ۵ درصد، مشابه توافق ۲۰۱۵ و بسیار پایینتر از سطح مورد نیاز برای ساخت سلاح. منابع نزدیک به تیم مذاکرهکننده ایران میگویند از «سهلگیرانه بودن» پیشنهاد اولیه آمریکا—که توسط کوشنر و ویتکاف ارائه شده—متعجب شدهاند، زیرا در آن تنها بر محدودیت غنیسازی و تبدیل برنامه به استفاده کاملاً غیرنظامی تأکید شده است.
با این حال، این پیشنهاد فاقد امتیازات فوری برای ایران است. نه خبری از رفع تحریمهاست و نه از بازگشت روابط دیپلماتیک؛ تهران همچنان در وضعیت فشار اقتصادی باقی میماند. با این وجود، گفته میشود که در گام بعدی، مذاکراتی برای کاهش تدریجی تحریمها و آغاز گفتوگوهای گستردهتر در نظر گرفته شده است. این روند میتواند آغاز مسیری باشد که یا به توافقی پایدار منتهی میشود یا در صورت شکست، منطقه را وارد مرحلهای پرتنشتر خواهد کرد.