بازگشت صعود نفت؛ تنش ایران، ریسک هرمز و ناامیدی از دیپلماسی، قیمت‌ها را جهش داد

بازار جهانی نفت این هفته برخلاف پیش‌بینی‌های نزولی، با رشد حدود ۷ دلاری قیمت‌ها مواجه شد. در حالی که هم اوپک و هم آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) چشم‌انداز تقاضای نفت برای سال ۲۰۲۶ را کاهش داده‌اند، تشدید تنش‌ها میان ایران و آمریکا و تداوم نگرانی‌ها درباره تنگه هرمز، فضای بازار را به سمت افزایش قیمت‌ها سوق داده است. نتیجه این شده که عوامل ژئوپولیتیکی بار دیگر بر داده‌های بنیادین عرضه و تقاضا غلبه کرده‌اند.

نشست مورد انتظار شی جین‌پینگ و دونالد ترامپ در پکن نیز نتوانست امیدی برای بازگشت سریع ثبات به بازارها ایجاد کند. از سوی دیگر، اظهارات ایران مبنی بر «بی‌اعتمادی به آمریکا» و آمادگی برای بازگشت به درگیری‌ها، احتمال بازگشایی سریع تنگه هرمز را کاهش داده و نگرانی‌ها درباره امنیت عرضه انرژی را تشدید کرده است. همین موضوع به یکی از مهم‌ترین محرک‌های رشد قیمت نفت در روزهای اخیر تبدیل شده است.

در بخش پیش‌بینی‌ها، اوپک در گزارش ماهانه خود برآورد رشد تقاضای جهانی نفت برای سال ۲۰۲۶ را حدود ۲۰۰ هزار بشکه در روز کاهش داد و اکنون رشد مصرف را ۱.۱۷ میلیون بشکه در روز پیش‌بینی می‌کند. با این حال، این سازمان چشم‌انداز سال ۲۰۲۷ را به ۱.۵۴ میلیون بشکه در روز افزایش داده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد اوپک همچنان به تداوم رشد بلندمدت مصرف انرژی خوش‌بین است، هرچند نسبت به کوتاه‌مدت محتاط‌تر شده است.

در همین حال، اتحادیه اروپا نیز در حال بررسی وضع مالیات منطقه‌ای بر سودهای غیرمنتظره شرکت‌های انرژی است؛ اقدامی که می‌تواند مشابه مالیات ۳۸ درصدی بریتانیا بر سود شرکت‌های انرژی باشد. این پیشنهاد در واکنش به افزایش قیمت‌ها و سودآوری بالای شرکت‌ها پس از بحران ایران و آمریکا مطرح شده است. مجموعه این تحولات نشان می‌دهد که بازار انرژی همچنان بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر هم‌زمان سیاست، ژئوپولیتیک و تصمیمات اقتصادی دولت‌ها قرار دارد.